spis treści serwisu strona startowa

Ustawienia:

Oglądasz wersję MOBILE (duże litery)

Wybierz wersję desktop (małe litery)


UWAGA!
Ta strona zawiera fragment historycznego podręcznika dermatologii i nie przedstawia aktualnego stanu wiedzy.
Jeżeli podejrzewasz u siebie chorobę skóry, zwróć się niezwłocznie do specjalisty dermatologa!

Choroby skóry. Podręcznik dla lekarzy i studentów. Tom 1.

Prof. Marian Grzybowski, Kierownik Kliniki Dermatologicznej Uniwersytetu Warszawskiego

Lekarski Instytut Naukowo-Wydawniczy, Warszawa 1948

LECZENIE WEWNĘTRZNE CHORÓB SKÓRY

I. DIETETYKA W CHOROBACH SKÓRY

Znaczenie diety w leczeniu chorób skóry oceniane jest bardzo rozmaicie i jeśli jedni małą wagę jej przypisują, inni odwrotnie, sądzą, że samo już uregulowanie sposobu odżywiania często wystarcza dla wyleczenia choroby. Prawidłowe ujęcie zagadnienia wymaga ścisłego ustalenia wskazań do tego leczenia. Odróżnić należy przy tym wskazania ogólne od ściśle dermatologicznych.

Jasne jest, że osobnik chory na cukrzycę, dotknięty chorobami nerek, a jednocześnie cierpiący na skórę, przestrzegać powinien pewnej diety. Nie są to jednak wskazania wynikające ze stanu skóry tylko z ogólnego stanu zdrowia; zagadnienie dermatologiczne dotyczy pytania, czy istnieją diety swoiste dla określonych chorób skóry. Niewątpliwie w niektórych schorzeniach istnieje wyraźny i bezpośredni związek pomiędzy spożywaniem pewnego pokarmu i występowaniem zmian na skórze; przykładem są choroby alergiczne, takie jak wyprysk, pokrzywka, a czasem świerzbiączka. W chorobach tych konieczne jest unikanie pokarmów szkodzących, często białkowych.

Ustalenie takiej diety, ściśle rzecz biorąc, nie jest leczeniem, ponieważ istotny stan chorobowy, a więc uczulenie pokarmowe pozostaje w dalszym ciągu. Dieta tu ma zadanie zapobieżenia objawom choroby, nie leczy jej samej.

Jeśli obserwacja i próby wykrycia pokarmu szkodzącego nie udają się, zbyteczne jest przepisywanie diety nawet w schorzeniach alergicznych, możliwe jest bowiem, że zmiany chorobowe występują nie pod wpływem alergenów pokarmowych, lecz innych. Dlatego też uważam, że nie ma diety stałej, wskazanej w wyprysku, łuszczycy lub liszaju.

Prócz chorób o pochodzeniu wyraźnie pokarmowym, w których ustalenie diety prawidłowej usuwa jeśli nie chorobę, to jej objawy, znamy szereg chorób, w których odgrywa ona rolę pomocniczą w leczeniu. Przepisy dietetyczne, zalecane w rozmaitych chorobach skóry, opierają się na zasadach dietetyki ogólnej i dlatego nie będą w tym miejscu poruszone.

Wymienię natomiast diety najczęściej stosowane w chorobach skóry i wskazania do nich.

A. Dieta zakwaszająca korzystna jest we wszystkich postaciach trądzika, w schorzeniach łojotokowych, w czyraczności oraz w niektórych schorzeniach alergicznych. Sama przez się nie wystarcza ona nigdy do uleczenia i ma wyraźne cechy czynnika dodatkowego.

Polega ona na spożywaniu mięsa, ryb, tłuszczów pochodzenia zwierzęcego, chleba, soli kuchennej; pozbawiona jest natomiast owoców, jarzyn, kartofli, cukru i mleka. Prócz tego 5-6 razy dziennie podawać można razem z jedzeniem po 1.0-2.0 g chlorku amonowego, 1.0 g urotropiny lub salolu. Dietę taką stosować należy 5-7 dni dla przekonania się o jej skuteczności, w razie wyniku korzystnego, musi być ona stosowana czas dłuższy, jeśli natomiast po okresie wymienionym poprawa stanu skóry nie nastąpi - zbyteczne jest dalsze jej prowadzenie.

B. Dieta alkalizująca; przeważają w niej jarzyny i mleko, zakazać należy spożywania większej ilości soli kuchennej, pieczywa i tłuszczu. Podczas stosowania jej dodatkowo przepisać należy zażywanie dwuwęglanu sodowego 15-20 g dziennie lub takiej samej ilości cytrynianu sodowego. Dieta alkalizująca korzystna bywa niekiedy w pokrzywce, świerzbiączce i w wyprysku.

Zakwaszenie lub alkalizację ustroju wywołać można przez podawanie środków chemicznych bez stosowania diety określonej. Dla zakwaszenia przepisać można kwas fosforowy w ilości 5-10 kropel w i szklance wody 3-4 razy dziennie; chlorek magnezowy 1.0-5.0 g na czczo w szklance wody, kwas chlorowodorowy rozcieńczony w ilości 20-30 kropel przed każdym posiłkiem. Dla alkalizacji przepisuje się dwuwęglan sodowy w ilości 15.0-30.0 g dziennie.

Przy stosowaniu diety zakwaszającej lub alkalizującej dla leczenia chorób, nie stosuje się przepisów dietetycznych równie surowych i nie podaje się dawek środków chemicznych tak dużych, jak w stanach alkalozy lub kwasicy w przebiegu chorób wewnętrznych.


↓ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↓

promocja

↑ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↑


C. Dieta witaminowa. Leczenie witaminami i diety witaminowe bardzo często stosowane są w czasach ostatnich w leczeniu chorób skóry; przyznać jednak należy, że dokładne wskazania do takiego postępowania wciąż jeszcze nie są opracowane. Chorób skóry, polegających na awitaminozie ostrej i zależnych wyłącznie od braku witamin, jest mało; w znacznie większej liczbie chorób podejrzewamy awitaminozę, udowodnione to wszakże nie jest, a przy tym awitaminoza odgrywałaby tutaj rolę czynnika dodatkowego, a nie wyłącznego i decydującego. W związku z tym również i przykłady swoistego działania leczenia witaminowego są nieliczne, znacznie częściej leczenie to odgrywa rolę czynnika pomocniczego, wpływającego więcej na stan ogólny chorego niż na właściwy czynnik chorobowy.

Odróżniamy witaminy rozpuszczające się w wodzie, witaminy właściwe w określeniu Funka, a więc - odgrywające rolę w przemianie materii, niezbędne do życia, oraz witaminy rozpuszczające się w tłuszczach i lipoidach - witasteryny, odgrywające rolę w budowie i rozwoju tkanek ustroju.

Do witamin rozpuszczających się w wodzie należą witamina C, czyli przeciwgnilcowa, witaminy grupy B, czyli przeciwneurytyczne. Do grupy witasteryny zaliczamy witasterynę A, czyli czynnik wzrostu i przeciwkseroftalmiany; witasterynę D, czyli czynnik przeciwkrzywiczy oraz witaminę E , czyli czynnik rozpłodu.

Wskazania do diety witaminowej są wciąż jeszcze w okresie opracowywania, można jednakże w następujący sposób ująć najważniejsze wskazówki:

Witamina A działa przeciwkseroftalmicznie, przeciwkeratolitycznie i przeciwzakaźnie; zawarta jest w mleku, w tranie, w pomidorach, w marchwi i w innych jarzynach. W dermatologii stosowana jest rzadko. Jest ona korzystna w nieprawidłowościach rogowacenia naskórka, w schorzeniach gruczołów łojowych, w rybiej łusce, w rogowaceniach mieszkowych. Nie należy jednak przypuszczać, że dieta zawierająca witaminę A lub podawanie tej witaminy wystarczyć może dla uleczenia lub nawet wybitnej poprawy zmiany na skórze.

Zespół witamin B; są to witaminy przeciwneurytyczne, wskazane w awitaminozie beri-beri. Polecane bywają przy pęcherzycach, przy dziedzicznym pęcherzowym oddzielaniu się naskórka (epidermolysis), przy zakażeniach skóry, w chorobach powstających na tle nadmiernej czynności tarczycy, w półpaśćcu. Witaminy tego zespołu zawarte są w mleku, w jajach, w wątrobie, w mięśniu sercowym, w marchwi, w kartoflach, w ryżu, w piwie, cytrynach, pomarańczach i w drożdżach. Podawanie witaminy B niekiedy bywa korzystne również w dermatozach swędzących, w akrodynii, w rumieniu lombardzkim, w półpaśćcu i w uczuleniu skóry na światło. Zespół witamin B zawiera również czynnik korzystny, a być może nawet niezbędny dla wzrostu włosów, jest to tak zwana frakcja przesączalna witaminy B (filtrat factor) ze swej strony zawierająca frakcje dalsze, między innymi czynnik przeciwsiwiznowy Bx, z punktu widzenia chemicznego analogiczny z kwasem pantotenowym.

Witamina C, czyli przeciwgnilcowa, wpływa na czynność szpiku kostnego oraz na stopień przepuszczalności naczyń krwionośnych, przeciwdziała stanom zapalnym, wpływa korzystnie na znoszenie niektórych leków. Witamina ta jest w mleku, w jarzynach, kartoflach, cytrynach, w truskawkach, jabłkach, w pomarańczach, rzodkiewkach i w kapuście. Wskazana jest w gnilcu, w schorzeniach krwotocznych, w nieznoszeniu arsenobenzolu i w uogólnionych stanach zapalnych skóry. W stanach krwotocznych korzystne są prócz niej witaminy K i P.

Witamina D, czyli przeciwkrzywicza i wpływająca na przemianę wapniową, zawarta jest w tranie, w żółtku jaj, w jarzynach świeżych. Wskazana jest w gruźlicy skóry oraz w schorzeniach alergicznych. Witamina D powiększa odporność naskórka, sprzyja epitelizacji, zwłaszcza przy działaniu miejscowym.

Witamina H - przeciwłojotokowa - mieści się w nerkach, w wątrobie, w drożdżach. Polecana jest w łojotoku i w łuszczycy, jednakże jej wartość lecznicza nie została jeszcze udowodniona.

Witamina E. Skuteczna jest w łojotoku i, jak się zdaje, również w leczeniu trudno gojących się owrzodzeń.

Reasumując powiedzieć można, że wyniki istotnie wartościowe daje stosowanie witaminy B w półpaśćcu i w rumieniu lombardzkim oraz witaminy C w zatruciach lekowych i w schorzeniach krwotocznych. Witamina C zmniejsza przebarwienie skóry w chorobie Addisona, co się prawdopodobnie tłumaczy pewnym związkiem pomiędzy nią i czynnością nadnerczy, obfitujących, jak wiadomo, w kwas askorbinowy. Stosowanie witamin w innych schorzeniach ocenić należy jako pomocnicze, a być może nawet badawcze. Widywano wprawdzie poprawę stanu skóry po stosowaniu rozmaitych witamin w łuszczycy, w trądziku, w wyprysku, w schorzeniach alergicznych, przebieg jednak tych schorzeń, bardzo rozmaity i kapryśny, uzasadnia dużą ostrożność w ocenie tych wyników.


↓ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↓

promocja

↑ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↑


D. Dieta dla uregulowania przemiany wodnej. Obrzęki skóry, czyli nagromadzenia wody w tkankach występują w wielu chorobach skóry, np. obrzęk Quinckego, pokrzywka, pęcherzyca. Dietą najodpowiedniejszą jest w takich wypadkach dieta mleczna nie przekraczająca jednego litra mleka na dobę, bardzo ścisła, a więc polegająca na podawaniu wyłącznie mleka z dodatkiem środka moczopędnego, diuretiny, teobrominy z jednoczesnym ograniczeniem podawania soli kuchennej.

E. Dieta bezsolna. W dermatologii stosujemy dwie odmiany diety bezsolnej,a mianowicie: dietę Sauerbrucha i Hermansdorfera i dietę Gersona. W diecie Sauerbrucha i Hermansdorfera nie podaje się soli, wędlin; chory spożywa natomiast mleko, jarzyny surowe i tran. Na ogół jest to dieta białkowa i tłuszczowa, bezsolna i o małej zawartości węglowodanów; brak sodu zastępuje duża ilość wapnia i magnezu, zawartego w jarzynach. Zawiera ona 90 g białka, 100-200 g tłuszczu, 220 g węglowodanów, co daje około 3.000 ciepłostek. Dieta ta stosowana bywa prawie wyłącznie w leczeniu gruźlicy skóry, zwłaszcza zaś jej postaci wysiękowych, a więc gruźlicy rozpływnej i wrzodziejącej. Wartość jej nie przez wszystkich jest uznawana, zdaniem moim jako czynnik dodatkowy bywa ona korzystna.

Przy układaniu tej diety posługiwać się można następującymi wskazówkami:

  • pokarmami bezwzględnie przeciwwskazanymi są sól kuchenna, pokarmy słone i wędzone, konserwy, mięso mrożone, rosoły i konserwy rybne;
  • pokarmy, ilość których powinna być ograniczona: mąka i przetwory mączne (ciasta, ciastka), dobowa ilość których nie powinna przekraczać 60 g; przygotowane powinny być one bez soli; ilość spożywanych kartofli, ryżu i tapioki powinna wynosić 250 g dziennie, cukru 30-50 g, w niewielkich ilościach dozwolona jest kawa, herbata i czekolada;

Pokarmy dozwolone są następujące:

  • mięso świeże w ilości 80 g dziennie, zwłaszcza zaś móżdżek, wątróbka, cynaderki; ryba świeża, mleko w ilości i litra dziennie; sery owcze, masło i oliwa w ilości 80-100 g, jarzyny 100-150 g, owoce w ilości dowolnej.

Dietę taką stosować należy przez okres co najmniej 3-4 miesięcy; jest ona bardzo kłopotliwa i trudna do zniesienia dla chorych. Podobna do diety poprzedniej jest dieta Gersona; jest to dieta alkalizująca, podczas gdy poprzednia działa zakwaszające na ustrój. W diecie Gersona usunięta jest całkowicie sól kuchenna, prawie całkowicie mięso, podaje się natomiast w dużej ilości jarzyny i owoce.

Jedną z cech charakterystycznych tej diety jest usunięcie sodu i zastąpienie go przez potas. Szczególny nacisk kładzie się w tej diecie na spożywanie kartofli, jabłek, pomarańczy, cytryn i grape-fruitów; dieta ta zawiera dużo witamin; posiada ona dosyć silne działanie moczopędne. Dobowa ilość ciepłostek wynosi w tej diecie 2820 (67 g białka, 235 g węglowodanów i 17 g tłuszczu).

W diecie tej nie należy podawać: soli kuchennej, dań korzennych, mięsa, ryby, konserw, mąki, mleka, jaj, kawy i czekolady. Dietę taką należy stosować przez okres nie krótszy od roku. Wskazania do niej - gruźlica rozpływna i wrzodziejąca.


↓ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↓

promocja

↑ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↑


F. Dieta Czernego dla leczenia skazy wysiękowej u dzieci: ilość spożywanych pokarmów winna ulec zmniejszeniu, odżywianie bowiem nadmierne, niezależnie od rodzaju pokarmów, sprzyja nasileniu skazy wysiękowej u osobników do niej usposobionych. Należy możliwie wcześnie przystąpić do odżywiania sztucznego osesków pokarmami węglowodanowymi i ograniczyć podawanie tłuszczów. Jeśli odstawienie od piersi jest niemożliwe, należy zmienić kobietę karmiącą lub odciągać sztucznie mleko i podawać mleko rozcieńczone ocukrzoną wodą w stosunku dwóch części mleka kobiecego i jednej części wody z cukrem. U dzieci starszych należy podawać dietę jarską, małosolną, z dużą ilością owoców, unikać należy mięsa, jajek, czekolady, dużych ilości pokarmów białkowych i tłuszczu.

Do powyższych wskazówek dietetycznych można dodać następujące uwagi:

  • W długotrwałych uogólnionych stanach wypryskowych, w świerzbiączce i w pokrzywce korzystna okazuje się niekiedy dieta jarska.
  • W razie stwierdzenia związku schorzenia z określonym pokarmem, należy usunąć z pożywienia pokarm szkodzący, a często i całą grupę pokarmów, na przykład większość pokarmów białkowych.
  • W wyprysku i w schorzeniach alergicznych należy wypróbować zarówno dietę zakwaszającą jak i alkalizującą; trudno bowiem z góry przewidzieć, która z nich okaże się korzystniejsza.
  • W kępkach żółtych należy zastosować dietę beztłuszczową.
  • W przypadkach wyprysków u dzieci należy zmniejszyć ilość pokarmów białkowych, a czasem nawet całkowicie usunąć je z pożywienia.
  • W przypadkach zapalnych zmian skóry pochodzenia rozmaitego unikać należy pokarmów słonych, pieprzu, musztardy, octu, marynat i konserw, jaj gotowanych, mięsa bardzo tłustego, dziczyzny; wskazane są natomiast jarzyny, owoce, dieta mleczna i węglowodanowa, małobiałkowa.
  • Dieta bezwęglowodanowa na ogół jest korzystna w czyraczności, a to nawet u chorych wolnych od cukrzycy.
  • U osobników z rybią łuską dieta zawierająca dużo tłuszczu często jest korzystna.
  • Dieta bezsolna lub małosolną jest wskazana w obrzękowych i wysiękowych schorzeniach skóry.

Na ogół jednak wyniki uzyskiwane w chorobach skóry określoną dietą są raczej skromne, dlatego też radzę przestrzegać tu następujących wskazówek: jeśli chory dotknięty jest niewątpliwą, ustaloną skazą przemiany materii, wyjaśnić należy związek schorzenia skóry z tym zboczeniem; odpowiednia dieta jest wtedy konieczna.

Jeśli natomiast u chorego nie stwierdzono żadnych zaburzeń w przemianie materii, leczenie dietetyczne ma charakter próbny. Powyżej umieszczone zostały wskazówki o rodzaju diety, jaką należy wypróbować w rozmaitych chorobach skóry; jeśli jednak przepisana dieta nie daje wyniku, bezcelowe będzie dalsze jej stosowanie. Przy ustalaniu diety należy uwzględnić również dietę ilościową, gdyż nadmiar pokarmów, nawet dobrze znoszonych, może również wywołać zaburzenia.

Jeśli schorzenie skóry wywołane jest obecnością w diecie składników szkodliwych dla chorego lub toksycznych, usunięcie ich z pokarmu jest rzeczą zasadniczą i dlatego konieczne jest ich wykrycie.

Może to być dokonane:

  • drogą wywiadów: niekiedy chorzy sami stwierdzają, że po spożyciu określonego pokarmu występują objawy chorobowe; przykładem służyć tu może występowanie pokrzywki bezpośrednio po spożyciu pokarmu, zwłaszcza jeśli zachodzi to stale i wielokrotnie;
  • próba wyłączenia pewnych składników pokarmowych i podawanie diety jednolitej, np.: węglowodanowej, białkowej, tłuszczowej; konieczność takiego postępowania najczęściej ma miejsce w przewlekłych schorzeniach skóry; dieta eliminacyjna lub próbna winna być stosowana przez czas dłuższy,co niezmiernie utrudnia ocenę wyniku próby, gdyż na stan choroby wpływa szereg innych czynników;
  • drogą prób skórnych, technika tej metody opisana będzie poniżej w rozdziale o próbach skórnych. Podstawą tej metody jest zdolność skóry osobników zatrutych pewną substancją do reagowania stanem zapalnym na niewielkie ilości jej wstrzyknięte do skóry. Zaznaczyć trzeba, że metoda ta często zawodzi, toteż nie należy przeceniać jej wartości.

↓ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↓

promocja

↑ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↑


II. LECZENIE FARMACEUTYCZNE I BIOLOGICZNE

W lecznictwie dermatologicznym stosowane są wszystkie metody leczenia wewnętrznego, jakie znajdują zastosowanie w innych działach medycyny. Szczegółowe ich omawianie nie może być zadaniem niniejszego podręcznika; znaleźć się w nim mogą jedynie wzmianki o niektórych metodach, bardziej charakterystycznych dla lecznictwa dermatologicznego.

Kalomel oddaje cenne usługi w leczeniu niektórych chorób skóry, wymienić tu należy pokrzywki nawracające, świerzbiączkę, zwłaszcza w postaciach ograniczonych (neurodermitis), niektóre przypadki wyprysku przewlekłego u osób starszych, skłonnych do zaparcia stolca. U dorosłych kalomel podawać należy; w ilości 0.02--0.04 trzy razy dziennie na pół godziny przed posiłkiem; leczenie takie trwać powinno 6 dni, po czym po 4-5-dniowej przerwie można je powtórzyć kilka razy.

Fosfor. Stosowanie fosforu wskazane jest w leczeniu gruźlicy skóry, w szczególności w okresie diety bezsolnej; najlepiej podawać go z tranem w mieszance o składzie następującym:

Rp.: Phosphoris 0.001-0.01,Ol. Jecoris Aselli ad 100.0. M.D.S.
2 razy dziennie po łyżeczce do herbaty.

Arsen. Związki arsenowe są bardzo często stosowane w leczeniu chorób skóry, najczęściej są w użyciu przetwory następujące: kwas arsenowy, acidum arsenicosum, stosuje się najczęściej w postaci tzw. pigułek azjatyckich.

Rp.: Acidi arsenicosi 0.10, Extr. Faecis 4.0, Piperis nigri 3.0, Glycerini 3.0, Aq. destill. 1.0 , M. f. pili. Nr. C, zażywać te pigułki należy 3 razy dziennie po jedzeniu, początkowo po i sztuce, stopniowo powiększając ich liczbę aż do pięciu pigułek za każdym razem.
Płyn Fowlera, liq. kalii arsenicosi, solutio arsenicalis Fowleri.

Rp.: Sol. arsenie. Fowleri 5.0-7.5, Trae Chinae comp. ad 15.0. Podawać należy po 5-10-15 kropel 3 razy dziennie przez 6-8 tygodni.

Wskazaniami do stosowania dwóch powyższych przetworów są łuszczyca, liszaj czerwony, wyprysk przewlekły, ziarniniak grzybiasty; stosować je przez 6-8 tygodni, bacząc na sposób znoszenia leczenia przez chorego; w razie dobrego znoszenia, dawki mogą być dwukrotnie wyższe od wskazanych. Przeciwwskazaniami do tego leczenia są ostre i podostre stany zapalne skóry.

Natrium arsenicosum:

Rp.: Natrii arsenicosi 0.30, Aq. phenolatae 2% ad 30.0. M.D.S. stosować po 0.5-1.0 ml codziennie lub co drugi dzień w zastrzykach podskórnych lub domięśniowych.

Środek ten daje niekiedy wyniki bardzo dobre w leczeniu choroby Duhringa.

Złoto. Przetwory złotowe stosowane bywają głównie przy gruźlicy lub przy schorzeniach o etiologii prawdopodobnie gruźliczej. Przy stosowaniu tego leczenia przestrzegać należy następujących wskazówek:

  • leczenie przetworami złotowymi nie powinno być stosowane u chorych gorączkujących, w złym stanie ogólnym oraz z objawami gruźlicy czynnej narządów wewnętrznych;
  • leczenie to jest przeciwwskazane w przypadkach zmian gruźliczych skóry o przebiegu ostrym lub podostrym;
  • przy stosowaniu tego leczenia należy bacznie kontrolować sposób znoszenia leczenia (nerki, ciepłota, skóra);
  • leczenie przetworami złotowymi stosować należy czas dłuższy, najczęściej wypada nawet kilkakrotnie powtórzyć okresy leczenia.

↓ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↓

promocja

↑ reklama - promocja - polecamy - popieramy - zapraszamy - zachęcamy ↑


Tuberkulina. Leczenie tuberkuliną stosować należy z najdalej idącą ostrożnością; nie należy leczenia tego prowadzić u chorych wycieńczonych, gorączkujących oraz wykazujących objawy gruźlicy czynnej narządów wewnętrznych. Leczenie to daje wyniki korzystne w przypadkach gruźlicy guzkowo-zgorzelinowej, rumienia stwardniałego i niektórych innych schorzeń, występujących na tle gruźlicy.

Najlepiej stosować leczenie tuberkuliną starą; wstrzykując podskórnie 1/1000 miligrama, czyli 1 ml rozczynu 1:1000000. Stopniowo wstrzykuje się 2/1000-5/1000-8/1000 miligrama; w następnej serii 1/100-2/100-5/100-8/100 miligrama, wreszcie 1/10-2/10-5/10-8/10 miligrama, podwyższać dawkowanie można tylko jeżeli:

  • chory nie reaguje podwyższeniem ciepłoty powyżej 37.5° po wstrzyknięciu poprzednim;
  • jeśli nie następuje odczyn ogniskowy, to zn. obostrzenie zmian chorobowych;
  • jeśli samopoczucie pozostaje dobre;
  • jeśli w miejscu wstrzyknięcia nie wytwarza się nacieczenie.

W przeciwnym razie dawkowanie należy obniżyć lub nawet przerwać stosowanie tuberkuliny.

Jod. Prócz ogólnie znanych przepisów dla stosowania przetworów jodowych, w lecznictwie dermatologicznym szczególnie często stosowany jest płyn Lugola dożylnie. Najlepszy przepis jest następujący:
Rp.: Jodi puri 1.0.Kalii jodati 2.0, Sol. Glucosae 40% ad 100.0.
Wstrzykuje się od 5 do 20 m l tego płynu dożylnie co dzień lub co drugi dzień; przy tym leczeniu jednak już po 8-10 zabiegach występuje stan zapalny ścianki żyły i jej niedrożność, uniemożliwiająca dalsze wstrzykiwania leku do tej samej żyły.


Powrót do spisu treści tomu 1

Wersja internetowa podręcznika pt. "Choroby skóry. Podręcznik dla lekarzy i studentów" (Warszawa 1948) została udostępniona wszystkim zainteresowanym na Portalu Dermatologicznym 'dermatozy.pl' dla uczczenia 70. rocznicy śmierci prof. Mariana Grzybowskiego (ur. 15 czerwca 1895 w Czardżou, zm. 11 grudnia 1949 w Warszawie).

Śledź nas na Facebooku:

facebook

Kontakt:

Kontakt

polecamy

Uwaga: Możesz korzystać z tego serwisu jedynie pod warunkiem przyjęcia następujących zasad korzystania: Treści zawarte na tej stronie są skierowane do lekarzy i nie stanowią poradnika dla pacjentów, mogą przedstawiać m.in. poglądy historyczne i niezgodne z aktualnym stanem wiedzy. Autorzy tekstów opublikowanych na tym portalu wykluczają odpowiedzialność za szkody wynikające z ewentualnego zastosowania przedstawionych informacji. Każda informacja medyczna powinna być weryfikowana w innych, aktualnych źródłach fachowych przez lekarza posiadającego wiedzę pozwalającą na ocenę treści fachowych. Ten serwis nie zastępuje porady lekarskiej, jeżeli podejrzewasz u siebie chorobę skóry, zwróć się niezwłocznie do specjalisty dermatologa! Wszelkie prawa zastrzeżone. Właściciel praw autorskich do niniejszego dzieła udziela zgody na nieodpłatne korzystanie z niego wyłącznie w celach niekomercyjnych. Wszelkie inne zastosowania wymagają pisemnej zgody właściciela praw autorskich. Kopiowanie zabronione!
© Radosław Śpiewak All rights reserved. Document created: 11 December 2019, updated: 27 January 2020.